لێژنه ي سه ربه خۆي نێوده وڵه تي له باره ي سوريا له ساڵي 2011 له لايه ن ئه نجوومه ني مافي مرۆڤي رێکخراوي نێوده وڵه تي دامه زرا تا به دواچوون بۆ پێشلکاريه کاني مافي مرۆڤ له سوريا بکات. ئيشي ئه م لێژنه چاودێري کرده وه کاني ده وڵه تي ناوه ندي له ئاستێکي به ربڵاو و دواتر گرووپه تێرۆريستي و توندڕه وه کان له ده ره وه ي ده وڵه ته. ئه م لێژنه يه تاوان و ھۆڤايه تيه کاني داعش و ئه لقاعده وگروپي جياخوازي په که که که به نێوي يه کينه کاني پاراستني گه ل و ھێزه کاني سورياي دێمۆکراتيک له لايه ن ھاوپه يماني نێوده وڵه تيه وه پشتيواني لێده کرێت وه ک دێکۆمێنتاري ده رھێناوه و پێشکه شي کردووه.

دواين راپۆرتي ئه م لێژنه يه له ئاداري 2018 زياتر له 500 ديمانه ي له خۆ ده گرێت و ره وه ندي جۆراوجۆر له ماوه ي 6 مانگي رابردوودا له سوريا له خۆ ده گرێت.

ئه م راپۆرته له سه ر بواره کاني پێشلکاري مافي مرۆڤ له لايه ن په که که / په يه ده وه قووڵ بۆته وه که جياواز له تاوانه کاني داعشه. له م راپۆرته دا ھاتووه شه ڕي ره قا له سه ره تاي ژوه ني 2017 ده ستي پێکرد و له ئۆکتۆبه ري ئه و ساڵه کۆتايي پێھات. پێشلکاري مافي مرۆڤ له لايه ن ھه موو لايه نه کان و قورباني بووني ژماره يه کي زۆري خه ڵکي سڤيلي له خۆ ده گرت. به گوێره ي نوسراوه ي ئه م لێژنه يه له لووتکه ي ئۆپراسيۆنه کاني ره قا ھاوپه يماني نێوده وڵه تي رۆژانه 150 ھێرشي ئاسماني ئه نجام داوه. راشکاوانه ئه مريکا له باره ي کوژراني خه ڵکي سڤيل ھيچي نه وتووه و ته نانه ت له موسڵيش لێکۆڵينه وه کان پيشانيان دا ئه مريکا ئاماري قوربانياني سڤيليد که متر وتووه و له ره قا له گه ڵ ھێزه ئاماتۆره کاني له شه ڕدا ھاوکاري ده کرد.

ئه مرياک به ھۆکاري سياسي ھێرشي کرده سه ر ره قا و بۆيه ناچاربوو له گه ڵ ھێزه کاني په يه ده / په که که ھاوکاري بکات که له شه ڕي نێو شاردا تواناي سنوورداري ھه يه و به ته واوه تي پێويستي به پشتيواني ھاوپه يماني نێوه ده وڵه تي ھه يه.

به گوێره ي راپۆرتي ئه م لێژنه يه، ئه م تاکتيکه ي ( له ناوبردن) شاره که يان له ناوبرد و 200 ھه زارد که سيان ناچار کرد له که مپه کان و له ژێر چاودێري په يه ده دا بژين که دۆخێکي زۆر خراپه. ده بێت بگوترێت چونکه رێگا درا به  ئه نداماني داعش که شاره که چوڵ بکه ن و خه ڵکي ناوچه که ش رقيانه له په يه ده بۆيه سه رکه وتن له به رانبه ر داعش جێگاي گۆمانه.

به گوێره ي راپۆرتي لێژنه په يه ده / په که که به زۆر له نێوان منداڵاني ته مه ن خوار ده يانبه ن بۆ سه ربازي و منداڵي سه ربازي 13 ساڵ به زۆر ده نێرن بۆ شه ڕ و ئه م منداڵه پێش ئه وه ي بڕوات نێو گۆڕه پاني شه ڕه وه ھه ندێک په روه رده ي سه ره تايي ده بينێت …. ھه رچه ند ژماره ي کچه منداڵه کان که متر له کوڕانه به ڵام کچاني منداڵيش وه ک سه رباز که ڵکيان لێ وه ردگيرێت. ئه م لێژنه يه به شێوازي دێکۆمێنتاري و به ڵگه ده نووسێت: له گرێ سپي له ھه ر ماڵباتێک داواي پياوێکيان کردووه بۆ شه ڕ و ئه و ماڵباتانه ي که قبوڵيان نه کردووه رێگاي گه ڕانه وه يان پێ نه دراوه بگه ڕێنه وه ماڵه کانيان. ھه ندێک له ماڵباته کان له ناوچه کاني ژێر چاودێري په يه ده ھه ڵھاتوون تا له تووشي تۆڵه سه ندنه وه  و ده ستگيري له به رئه وه ي نه ڕۆيشتوون بۆ سه ربازي زۆره ملێ.

لێژنه که له درێژه دا ده نووسێت: رۆژنامه نووسان و چالاکان به ھۆي راپۆرت کردني خاڵي خراپ له لايه ن په که که وه ھه ڕه شه يان لێ بکرێت و ده ستگير بکرێن و به تايبه ت له باره ي راپۆرتي پێشلکاري مافي مرۆڤ و ئاماره راستيه کاني قوربانياني شه ڕ له ره قا و گرێ سپي و ته بقا ھه ستيار بوون. له چه ند خاڵێکدا په که که خزم و که سي که سانێک که به دواياندا ده گه ڕێت ده ستگير کردووه تا له باره ي شوێني مانه وه يان و گوشارخستنه سه ريان به مه به ستي گه ڕانه وه ي چالاکان بگه نه ئارمانجي خۆيان. ھێزه کاني باڵي سوري په که که ناسراو به په يه ده چه ندين خزمي ئه نداماني دژبه راني سوريا و داعشي ده ستگيرکردووه. چه ندين نموونه ش له باره ي ژنان و منداڵان له وانه کچێکي 16 ساڵي و کوڕێکي 10 ساڵي بوون که ده ستبه سه رکران.

له درێژه ي راپۆرته که دا ھاتووه: په يه ده ئه سيره کاني خۆي ئه شکه نجه کرد و داواي لێکردن شوێني خزماني خۆيان پێيان بڵێن و له ھه ندێک پياوانيان داوه و به جگه ره بۆ چه ندين جار سووتاندوويانن و يا ده وايان به نه خۆشي مه ترسيداره کان وه ک شه کره نه داوه. ئۆپراسيۆني ره قا و له درێژه دا له ده يره زوور يه کێک له گه وره ترين شه پۆله کاني ئاواره يي له نێو سوريادا له ساڵي 2011 ھاته ئاراوه که گه يشته 320 ھه زار که س. زۆرتريني ئه م خه ڵکه بۆ که مپه کاني په يه ده له حه سه کێ و ره قا ھه ڵھاتن و نێزيکه ي 80 ھه زارکه سيان به شيمانه ي ئه وه ي په يوه نديان له گه ڵ داعش ھه بێت له که مپه کاندا زينداني کرد.

به پێي ئه م راپۆرته: له نێو خه ڵکي سڤيل که ئێستا مافي ده رچوونيان نييه و وه ک گيراون، ژنان و منداڵاني و به ساڵاچووان وکه م ئه ندامانيش ھه ن که ھيچ خاڵێکي مه ترسيان بۆ سه ر ئاسايش تێدا به دي ناکرێت و درێژه ي ده ستبه سه رکردنيان به ھيچ چه شنێک جێگاي په سه ند نييه. له زۆرێک له نموونه کان ده ستبه سه رکردني ھه ڕه مه کي ئه م که سانه بۆته ھۆي بێ به ش بووني ھه زاران که س له ئازادي و ده ستبه سه رکردني ناياسايي.

له درێژه ي ژماره 2ي ئه م راپۆرته دا لێژنه وه بيردێنێته وه که ژماره يه ک په نابه ر به ره و ناوچه کاني ژێر چاودێري په يه ده پيشانده ري ئيراده و ويستيان به م ھێزه نييه. په يه ده له رێگاي به ستني رێگاکانه وه خاڵي پشکنين داده نێت و ناچارکردني خه ڵکي به پيشانداني رێگاپێدران بۆ ھاتووچوو بۆته ھۆي ناکۆکي و ئه مه ش بۆته ھۆي ئه وه ي ئاواره سورياه کان له ره قاوه  به ره وه  ده يره زوور ھه ڵبێن ھيچ بژاره يه کي ديکه بێجگه ئه وه ي بڕۆنه نێو که مپه کاني په يه ده وه نه بوو که به کرده وه له کاتي گه يشتنيان ده ستبه سه ر ده کران. ئه م درێژه ي راپۆرته ده ڵێت: ئه م که مپانه ته نانه ت ساده ترين سه رچاوه ي پێويست تێدا نه بوو تا بۆ ئه وانه ي نوێ دێن دابين بکات و خه ڵک له سه ر زه وي ده نوون چونکه ره شماڵيان بۆ دابين نه کراوه. ناره زايه تي به م دۆخه کاردانه وه ي توندي ھێزه کاني په يه ده به دواي خۆيدا دێنێت. خه ڵک باج ده ده ن تا بتوانن له که مپه که برۆن ته نانه ت دواي ره وتي پشکنين پێويسته پاره به په يه ده / په که که بده ن تا به ڵکه و ناسنامه کانيان وه ربگرنه وه و رێگايان پێ بدرێت بڕۆنه ده رێ.

نووسه ر: کايل ئۆرتۆن

سه رچاوه:  (www.kyleorton1991.wordpress.com)

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی