لە چەند ساڵی ڕابردوودا ٦٠ ھاووڵاتیی سیدەکان بوونەتە قوربانیی شەڕی پەکەکە و تورکیا

ماوەی چەند ڕۆژێکە بە بیانووی ھەبوونی چەکدارانی پەکەکەوە فڕۆکە جەنگییەکانی تورکیا خاکی ھەرێمی کوردستان بوردوومان دەکەن و بەوھۆیەوە لە حەفتەی ڕابردوودا پێنج ھاووڵاتیی سڤیل شەھید بوونە. پەرلەمانتارێکی فراکسیۆنی پارتییش دەڵێ، داوا دەکەن چیی تر ھاووڵاتییانی ھەرێمی کوردستان نەبنە قوربانیی شەڕی نێوان دوو لایەنی دەرەکی.

کۆتایی هەفتەی ڕابردوو، پەکەکە بە فەرمی درووستکردنی (هێزی پاراستنی جەوهەری – هەپەجە)ی ڕاگەیاند و ئاشکرای کرد کە ئەو هێزە سەنتەری کارکردنی ناوخۆی هەرێمی کوردستان دەبێت.  وەزارەتی پێشمەرگەی هەرێمی کوردستان، لەبارەی درووستکردنی هێزێکی چەکدار کە ئامانجەکەی ناوخۆی هەرێمی کوردستان بێت، هۆشداری بە پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) دەدات.

 ***

 لە بەرامبەردا لیوا بابەکر فەقێ، بەرپرسی دەزگای رۆشنبیری و ھۆشیاریی نیشتمانی لە وەزارەتی پێشمەرگە راگەیاند، ئەوان ئەم بابەتەیان تاوتوێ کردووە. هەر گرووپێک دەست بۆ ئەزموونی هەرێمی کوردستان درێژ بکات، ئەوا حکوومەتی هەرێمی کوردستان و هێزی پێشمەرگە مافی بەرگری لەخۆکردن بەکار دەهێنێت، هەرچەندە بەهیچ شێوەیەک دەستپێشخەری بۆ کردەوەی سەربازی ناکەن. دەستی دەرەکییان لە پشتەوەیە و دەیانەوێت لە ڕێگەی هەوڵدان بۆ تێکدانی ئارامی و ئاسایشی کوردستان، ئامانجەکانیان بپێکن، بەڵام ”هیچیان پێ ناکرێت. هاوپەیمانیی نێودەوڵەتی لە دژی داعش، لەبارەی ئەم گرووپەوە کە پەکەکە درووستی کردووە، ”هەڵوێستیان ئیجابی دەبێت“، چونکە ھاوپەیمانان ھاوکارن بۆ سەقامگیریی ئاسایشی کوردستان، ”ھەر گرووپێکیش شێوازی تێکدان بگرێتە بەر، هاوپەیمانان دێنە سەر هێڵ و کاردانەوەیان دەبێت.

***

 لیوا قارەمان شێخ كەمال جێگری سوپاسالاری وەزارەتی پێشمەرگە رای گەیاند كە دروستكردنی هێز و گرووپی چەكدار لە دەرەوەی یاسا و وەزارەتی پێشمەرگە، كارێكی نایاسایی و ڕێگەپێدراو نییە، شارەزایەكیش دووپاتی دەكاتەوە كە خەباتی نەتەوەیی پەكەكە ئەوەیە ڕێز لە سەروەری هەرێمی كوردستان بگرێت. پەكەكە دەیەوێت لە بەرانبەر بۆردمانی توركیا بۆ سەر ناوچەكانی هەرێم، هێزێكی چەكدار دابمەزرێنێت، بەڵام دروستكردنی هێزی چەكدار كارێكی نایاساییە و ئەگەر لە ژێر بڕیار و مادەكانی پەرلەمانی كوردستان و وەزارەتی پێشمەرگە سەرپەرشتی نەكات. دروستكردنی گرووپی چەكداری لە دەرەوەی یاسا و وەزارەتی پێشمەرگە، كارێكی نایاسایی و ڕێگەپێدراو نییە و حكوومەتیش ڕێگە بەوە نادات. چەند ساڵێكە لەگەڵ هێزی هاوپەیمانەكان لە هەوڵی ئەوەداین هەموو هێز و گرووپەكانی دەرەوەی وەزارەتی پێشمەرگە ڕێك بخەینەوە و بكرێنەوە سەر بە وەزارەت، بۆیە ئێستە دروستكردنی ئەو گرووپە یاسایی نییە و وەزارەت ئاگاداری ئەو كارە نییە.

***

شەموو بەرزان حامید, سەرۆكی لیژنەی ناوخۆ و ئاسایش لە ئەنجوومەنی پارێزگای سلێمانی لەمبارەوە وتی: دروستكردنی هێزی چەكداری پێویستە لەژێر فەرمانی وەزارەتی پێشمەرگەدا بێت و ئێستەی كوردستان بۆ دروستكردنی هێز گونجاو نییە و دەبێتە كارێكی مەترسیدار و ئاژاوەگێڕانە.ئێستە بارودۆخی هەرێمی كوردستان ئەوە ناخوازێت هیچ جۆرە هێزێكی تری چەكداری بۆ سنوورەكە دروست بكرێت.  ئەو هێزە سیاسیانەی كە دروست دەكرێن، پەرلەمانی كوردستان و یاسای حزبەكان هەیە كە خولی یەكەمی پەرلەمانی كوردستان دەرچووە و تا ئێستەش بەو یاسایە كار دەكرێت لە هەرێمی كوردستان, بۆیە پێوستە هەر هێزێك و حزبێك و هێزی مەدەنی لە چوارچێوەی ئەو یاسایەی پەرلەمان بێت. بۆ ئەو دۆخەی ئێستە وا گرنگە كە هێزەكان لە رووی مەدەنییەوە كار بكەن، نەك لە ڕووی هێز و چەكداری, بۆیە هەر حزبێكی سیاسی هێزی چەكداری هەبێت، پێویستە لە چوارچێوە و لە ژێر چەتری وەزارەتی پێشمەرگەدا كار بكات و هێزی پێشمەرگە ڕێكی بخات و سەرپەرشتی بكات.  دروستكردنی هێزی چەكدار  لە ئێستەی كوردستان لە خزمەت دۆخی تەناهی و سەقامگیری ناوچەكە ناكات و كارێكی مەترسیدار و دەچێتە چوارچێوەی ئاژاوەگێڕی.

***

دکتۆر زێدان برادۆستی، پەرلەمانتاری پارتی لە پەرلەمانی کوردستان، لەبارەی سەرهەڵدانی گرووپێکی دیکەی سەر بە پەکەکە لەسەر خاکی ھەرێمی کوردستانوتی: ھەر گرووپ و ھێزێک بەبێ مۆڵەتی فەرمی دابمەزرێت ئەوە دەچێتە دەرەوەی چوارچێوەی یاسا و ڕێنماییەکانی ھەرێمی کوردستان و ڕاگەیاندنی ئەو گرووپەش ھیچ پەیوەندییەکی بە ھەرێمی کوردستانەوە نییە، چونکە حزبێکی دیکەی سەر بە پەکەکەیە و مۆڵەتی دەزگا فەرمیەکانی نییە، لەبەر ئەوەش، ئێمە بە زیان بۆ سەر ھەرێمی کوردستانی دەزانین.

***

دڵشاد نامیق، مامۆستای زانكۆ لەمبارەوە وتی:  بەپێی دەستووری عێراق و یاساكانی هەرێمی كوردستان و بەپێی یاسا و عورفی نێودەوڵەتی، تەنیا حكوومەتی هەرێمی كوردستان و هێزە فیدراڵییەكان لە كوردستان بەرپرسیارن لە پاراستنی ئاسایشی هەرێم و ناوچە سنوورییەكانی عێراق و كوردستان. بۆیە ئەو هێزەی بەناوی جەوهەری كوردستان دروست بووە، دەبێتە مایەی دروستكردنی ئاڵۆزی و ناسەقامگیری و پێویستە حكوومەتی هەرێم و عێراقیش ڕێگە بە شتی لەو شێوەیە بگرن. پەكەكە و هەر هێزێكی تری پارچەكانی تری كوردستان پێویستە هەستت و گیانی نەتەوەییان ڕێگە نەدات ئاڵۆزی بۆ هەرێمی كوردستان دروست بكەن، خەباتی نەتەوەیی بۆ پەكەكە ئەوەیە ڕێز لە سەروەری هەرێم بگرێت و خۆی نەكات بە شوێنگرەوەی حكوومەتی هەرێم كە هەڵبژێردراوی خەڵكە، هەڵوێستی نەتەوەیی بۆ پەكەكە ئەوە نییە كێشە و ئاڵۆزی بۆ هەرێم و دراوسێكانی دروست بكات.

***

حوسێن محەمەد، هاووڵاتییەكی شاری سلێمانیش وتی: هەمووان لە چاوەڕوانی ئەوەن كۆتایی بە شەڕ و كوشتن بێت و لە چوارچێوەی كارێكی مەدەنیدا هاووڵاتییان خزمەت بكرێن، بەڵام تازە دەگەڕێینەوە بۆ كۆتای ساڵەكانی سەتەی ڕابردوو كە باس لە دروستكردنی هێزی چەكداری دەكرێت لە لایەن پەكەكەوە. هێزی چەكداری لە كوردستان دەبێت لە چوارچێوەی یاسا و وەزارەتی پێشمەرگە ڕێكخراو بێت و ئەگەر لایەنێك لە دەرەوەی یاسا و بە ویستی خۆی بیەوێت هێز دامەزرێنێت، ئەوا لە كوردستان جێگەی ئەو هێزە نابێتەوە و دۆخی ناوچەكە لە بەرژەوەندی نییە كە هێز دروست بكرێت و سەرئەنجام زیانی بۆ هاووڵاتییان و كوردستانیش دەبێت.

***

چەكدارانی پەكەكە لە سنوورەكانی هەرێمی كوردستان بە ئاشكرا بنكەیان داناوە و سەرانە و باج لە هاووڵاتییان وەردەگرن و بوونەتە مەترسی بۆ سەر هاووڵاتییانی ناوچە سنوورییەكان. بەھۆی شەڕ و پێکدانانی نێوان سوپای تورکیا و چەکدارانی پارتی کرێکارانی کوردستانەوە، ساڵانە ژمارەیەک ھاووڵاتیی سڤیلی ھەرێمی کوردستان دەبنە قوربانی. ئەمساڵ بەھۆی تۆپباران و بوردوومانی تورکیاوە نزیکەی زیاتر لە ١٠ ھاووڵاتیی سڤیل کوژراو ژمارەیەکی زۆرتریش بریندار بوونە، ئەمە جگە لە زیانی ماددی کە بەر ھاووڵاتییان کەوتووە، خەڵکی ناوچەکە داوا لە وڵاتی تورکیا و پەکەکە دەکەن شەڕی خۆیان نەھێنن بۆ ناو گوندەکانی ھەرێمی کوردستان، با چیی تر ھاووڵاتییانی بێتاوان نەبنە قوربانی. زیانی شەڕی تورکیا و پەکەکە تا دێت بۆ ھاووڵاتییانی ھەرێمی کوردستان زۆرتر دەبێت، چونکە بەپێی ئامارێک تەنیا لە ساڵانی ڕابردوو لە سنووری ناحیەی سیدەکان  نزیکەی ٦٠ ھاووڵاتی بوونەتە قوربانی، کە ھیچ بەھانەیەک نییە بۆ لێدانی ھاووڵاتییانی ھەرێمی کوردستان و مەیدانی شەڕی پەکەکە و تورکیاش خاکی ھەرێم نییە.

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

√ کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
√ آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد


قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی